SON DAKİKA

SAMSUNDAN ANKARA’YA MUSTAFA KEMAL PAŞA

Bu haber 22 Nisan 2019 - 19:22 'de eklendi ve kez görüntülendi.

  Osmanlı Devleti, girdiği 1. Dünya Savaşı’ndan büyük bir yenilgiyle çıktı. 31 Ekim 1918’de imzaladığı Mondros Mütarekesi ile eli kolu bağlandı. İstanbul ve Anadolu’nun büyük bir bölümü işgal altında, üstelik ordu terhis edilecek. Silahlar İtilaf Devletleri temsilcilerince toplanacak, ulaşım ve haberleşme araçları denetim altına alınacak hatta gerekli gördükleri takdirde stratejik bölgeleri de işgal edeceklerdi.

  İşte bu şartlar altında vatansever subaylar kurtuluş çareleri ararken, Anadolu’da halk tarafından kurulan Millî Cemiyetler, bölgesel savunma çalışmaları yapıyordu.

  Nihayet beklenen gün geldi. Mustafa Kemal Paşa üzerine aldığı görev ile (9. Ordu Müfettişi olarak) ifa etmek üzere Samsun’a çıktı. Mustafa Kemal Paşa’nın 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktığı tarih Kurtuluş Savaşı’nın miladı olmuştur.

  Samsun’dan Havza’ya geçen Mustafa Kemal Paşa 9. Ordu Müfettişi sıfatıyla ilk genelgesini yayınladı, halkı düşman işgallerine karşı direniş ve protestoya çağırdı. Bu kıvılcım Anadolu Türk halkını daha da alevlendirdi.

  Amasya’ya gelen Mustafa Kemal Paşa, burada yayınladığı genelgede vatanın bütünlüğünün tehlikede olduğunu, bunu yine milletin azim ve kararının kurtaracağını söylerken; Sivas’ta millî bir kongrenin toplanacağını, illerden seçilen delegelerin belirlenen tarihte Sivas’a gelmeleri gerektiğini ve içeriğini bildirdi.

  Erzurum’da Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinin çalışmalarını yakından görmek isteyen Mustafa Kemal Paşa, Kâzım Karabekir Paşa ile de haberleşerek Erzurum’a geçti. Sivas Kongresi’nin yapılacağı güne kadar buradaki çalışmalara katıldı.

  İstanbul hükümetinin baskıları sonucu çok sevdiği askerlik mesleğinden istifa eden Mustafa Kemal Paşa, artık sivil bir vatandaş olarak mücadeleye devam etti. Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyetine üye kaydı yapıldı ve yapılan kongrede başkan seçildi.

  Erzurum Kongresi diye tarihe geçen bu kongrenin toplantı ve çalışma sürecinde çok önemli kararlar alındı.

  Artık ok yaydan çıktı, millî mücadelenin fitili ateşlendi, İstanbul hükümetinin kararları yok sayılarak (millî iradeyi hakim kılmak ve Anadolu’daki millî cemiyetleri birleştirmek, manda ve himayeyi reddetmek, temsil heyeti oluşturmak gibi) çok önemli kararlar alındı.

  Amasya Genelgesi sonucu illerden seçilen, millî kongreye katılacak delegeler Sivas’a gelmeye başladı. Erzurum Kongresi’nde temsil heyeti başkanı Mustafa Kemal Paşa kongre üyeleriyle Sivas’a geldi. 4-11 Eylül 1919’da yapılan kongrede Anadolu ve Rumeli’deki millî cemiyetler birleştirilerek millî bütünlük sağlanıp Erzurum Kongresi’nde alınan kararlar aynen kabul edildi.

  Yapılan bu çalışmaları İstanbul hükümeti engellemeye çalışırken, Anadolu’da kurulan millî varlığa düşman cemiyetler de yıkıcı faaliyetlerine devam etti. Topyekûn bu iç ve dış güçlerle mücadele edilirken, yönetimi ele alacak ve bu süreci yönetecek Millî Meclisin toplanmasına ve çalışmalarına da hız verildi.

  Nihayet temsil heyeti, çalışma ve Millî Meclis’in toplanma yeri olarak Ankara’da karar kıldı. Neden Ankara? Çünkü Ankara, Anadolu’nun en merkezî yerinde. Ulaşım ve haberleşme imkânı fazla. Cepheye daha yakın. Özellikle Ankara halkı millî heyecan yönünden daha hararetli.

  Mustafa Kemal Paşa, Ankara’yı seçmekle yanılmamıştı. Ankaralı, Dikmen sırtlarında bütün esnafıyla, seğmenleriyle öyle bir karşıladı ki… Halk heyecanla sel olup aktı.

  Mustafa Kemal Paşa çok mutlu. Çünkü Ankara halkı böyle bir yiğidi bağrına basmıştı, kurtarıcı olarak görmüştü.

  Ankara’da çalışmalarını sürdüren temsil heyeti, İstanbul hükümetinin talebi üzerine Amasya’da bir görüşme yaptı. Böylece İstanbul hükümeti, temsil heyetini ilk defa tanımış oldu. Bu çok önemli görüşmede alınan karar sonucu İstanbul’da Mebusan Meclisinin toplanmasına karar verildiyse de sonuç başarısız oldu.

  Mustafa Kemal Paşa 16 Mart 1920’de İstanbul’un işgali ve Mebusan Meclisinin dağılması üzerine 19 Mart 1920’de bir genelge yayınlayarak 23 Nisan 1920 Cuma günü Ankara’da Büyük Millet Meclisinin toplanacağını, illerden seçilen milletvekillerinin Ankara’ya gelmesini bildirdi.

  Beklenen gün geldi. 23 Nisan Cuma günü Hacı Bayram Veli Camii’nde kılınan Cuma namazından sonra tekbirlerle bugün Ulus’ta bulunan taş bina önüne gelindi. Orada yapılan hatimlerin duası ile kurbanlar kesildi ve Kurtuluş Savaşı’nı yönetecek meclis tekbir ile açıldı. Daha ilk toplantıda meclis başkanı seçilen Mustafa Kemal Paşa, meclisin adının “Türkiye Büyük Millet Meclisi” olduğunu kayıtlara geçirerek millî iradeyi bütün yurtta egemen kılmak için “TBMM’nin üzerinde hiçbir kuvvet yoktur.” Kararı ile İstanbul hükümetini saf dışı bıraktı. Millî Mücadele’yi, Kurtuluş Savaşı’nı bu Gazi Meclis kazanmış, millî sınırları çizmiş, düşmanı dize getirip Cumhuriyet’i ilan etmiştir.

  Her yıl Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’a çıkıp Kurtuluş Savaşı’nı başlattığı 19 Mayıs günü gençliğe hediye edilerek “Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı” olarak kutlanmaktadır. 23 Nisan TBMM’nin kuruluş günü de tarihte ilk defa çocuklara armağan edilmiş olup “23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı” olarak kutlanmaktadır.

  Bu vesile ile bu vatanı kanları ve canları pahasına, yoklukla yoksullukla, iç ve dış düşmanlarla amansız mücadele ederek bize bırakan başta Mustafa Kemal Atatürk’e, onun silah arkadaşlarına ve mücadeleye katılan tüm ecdada Allah’tan rahmet diler, minnet ve şükranlarımızla yâd ederiz.

  Ruhları şad olsun.

                                                                                                                                                        Abdullah Kaplan

www.polismedya.com.tr

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

Bu yazı yorumlara kapatılmıştır.